Chúng tôi xin giới thiệu mục đích và nội dung trong quy định mới về tham gia BHYT theo hộ gia đình cụ thể như sau:
Thứ nhất, việc tham gia BHYT theo hộ gia đình là nhằm bảo vệ, chăm sóc sức khỏe cho tất cả các thành viên trong hộ gia đình, phù hợp với mục tiêu chăm sóc, bảo vệ sức khỏe toàn dân mà Đảng và Nhà nước ta đang hướng tới. Trong điều kiện nhiều người dân chưa ý thức tự giác trong việc chăm sóc sức khỏe thông qua chính sách BHYT thì việc ràng buộc tham gia BHYT theo hộ gia đình là giải pháp khả thi để đảm bảo phần lớn người dân được hưởng lợi từ chính sách BHYT, nhất là trong điều kiện hiện nay, tình hình dịch bệnh, ô nhiễm diến biến hết sức phức tạp, mức độ bệnh tật, rủi ro dễ gặp phải trong cuộc sống hằng ngày.
Thứ hai, mục đích của quy định BHYT theo hộ gia đình là rất rõ, vừa để tăng bao phủ BHYT, vừa để cộng đồng có trách nhiệm với người bệnh. Khi trong gia đình có người ốm đau thì chính những người thân trong gia đình phải có trách nhiệm tham gia BHYT.
Thứ ba, sức khỏe là vấn đề rất nhiều rủi ro, không ai có thể biết trước nay bệnh, mai đau. Có những người không tham gia, khi bị bệnh trở thành gánh nặng với gia đình bởi chi phí y tế quá lớn mà không có BHYT chi trả. Nhất là những gia đình lao động nhỏ, thủ công, ở mức trung bình (không phải hộ cận nghèo, hộ nghèo) nên việc tham gia BHYT theo hộ gia đình là tự trang bị “phao cứu sinh” cho bản thân và gia đình, vì Quỹ BHYT đã chi trả phần lớn kinh phí trong quá trình điều trị cho những người bệnh có thẻ BHYT.

Tham gia bảo hiểm y tế là tự trang bị “phao cứu sinh” cho bản thân và gia đình (ảnh chụp tại Bệnh viện ĐK tỉnh).
Thứ tư, tham gia BHYT theo hộ gia đình là giảm gánh nặng tài chính cho người đóng BHYT. Nếu như tham gia BHYT theo quy định trước đây thì mọi người đều đóng một mức như nhau là bằng 4,5% mức lương cơ sở. Tuy nhiên, quy định mới về tham gia BHYT theo hộ gia đình thì chỉ người đầu tiên đóng bằng số tiền trên, mức đóng BHYT được giảm dần theo số lượng lượng thành viên tham gia (người thứ 2 bằng 70%, thứ 3 bằng 60%, thứ tư bằng 50% và từ thứ năm trở đi bằng 40% so với người đầu tiên. Nếu trong hộ gia đình có một người mắc bệnh nặng thì số tiền tham gia BHYT nói trên của hộ gia đình không thể bù đủ cho chi phí khám chữa bệnh (KCB) cho thành viên bị bệnh.
Thứ năm, việc tham gia BHYT theo hộ gia đình là nhằm từng bước thực hiện mục tiêu cộng đồng cùng chia sẻ rủi ro với người bệnh, mà mức độ thấp nhất là các thành viên trong cùng gia đình chia sẻ cho nhau, và mức độ cao nhất là thực hiện BHYT toàn dân. Thực tế cho thấy khi tham gia BHYT tự nguyện, người dân chỉ mua thẻ BHYT cho những người có bệnh tật hoặc có nguy cơ mắc bệnh cao, những người mạnh khỏe trong gia đình thì không, thậm chí khi người bệnh nhập viện thì người nhà mới đi mua thẻ BHYT, từ đó dẫn đến mất cân đối trong công tác thanh toán chi phí khám chữa bệnh (KCB) BHYT.
Việc tham gia BHYT theo hộ gia đình là cần thiết và đúng đắn. Do vậy, cơ quan BHXH cần phải tăng cường công tác tuyên truyền, đẩy mạnh cải cách hành chính, giảm thiểu những thủ tục không cần thiết để tạo điều kiện thuận lợi cho người dân khi tham gia BHYT, tăng cường các hình thức đại lý như thông qua hệ thống Bưu điện, ký kết hợp đồng với các đại lý ở xã, phường, thị trấn, trường học, doanh nghiệp…để người dân có thể tham gia BHYT ở bất kỳ nơi nào./.
Tác giả: Kim Cúc
Trung tâm Truyền thông GDSK