Vừa qua, khoa Hồi sức tích cực Bệnh viện đa khoa Bắc Kạn tiếp nhận bệnh nhân Lý Kiềm Vạng 71 tuổi, dân tộc Dao, sinh sống tại Phố Đắng, thị trấn Nà Phặc, huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn. Vào viện trong tình trạng mệt mỏi, suy kiệt, nôn ra máu tươi, kèm theo suy hô hấp, huyết áp tụt (lúc nhập viện đo được 60/20 mmHg), vùng cạnh cổ phải có khối sưng nề đỏ, đau...
Các thầy thuốc thăm khám cho bệnh nhân Lý Kiềm Vạng.
Các thầy thuốc thăm khám và đưa ra chẩn đoán ban đầu là Xuất huyết tiêu hóa, bệnh nhân đã được xử trí hồi sức tích cực theo phác đồ huyết động ổn định, Cùng ngày bệnh nhân đã được nội soi dạ dày cấp cứu và phát hiện có dị vật gây phù nề, loét thủng thực quản đoạn 1/3 trên. Các thầy thuốc đã dùng kìm chuyên dụng gắp ra 1 mảnh xương gà dài 3,7 x 0,8 cm, chảy nhiều máu.
Mảnh dị vật là xương gà (dài 3,7 x 0,8 cm) được gắp ra từ thực quản nạn nhân.
Người bệnh cho biết 05 ngày trước khi vào viện, nạn nhân có ăn thịt gà, ngay sau đó thấynuốt nghẹn, vướng ở hầu họng, ho khạc kém, đau nhức liên tục. Sau 1-2 ngày thấy sưng nề vùng cổ, khi không ăn được gì, gầy sút mới quyết định nhập viện.
Sau 2 ngày điều trị tích cực, người bệnh đã qua cơn nguy kịch, bắt đầu ăn được cháo, tuy nhiên sức khỏe còn yếu cần theo dõi thêm. Đến ngày 10/8/2015 bệnh nhân đã ổn định sức khỏe và xuất viện.
Từ sự việc trên cảnh báo mọi người dân không nên chủ quan trong ăn uống, nếu có dấu hiệu nuốt vướng, nghẹn, đau ở hầu họng cần đến cơ sở y tế gần nhất khám, để xử lý kịp thời tránh sự việc đáng tiếc xảy ra.
Tác giả: Bác sỹ Lương Văn Huế
Trưởng Khoa Cấp cứu BVĐKBK
DỊ VẬT ĐƯỜNG ĂN - TAI NẠN NGUY HIỂM
Dị vật đường ăn nhất là dị vật thực quản, đặc biệt là các trường hợp "hóc xương động vật" là một cấp cứu có tính phổ biến, là một tai nạn thực sự nguy hiểm tới tính mạng người bệnh và có tỷ lệ tử vong cao (Theo nghiên cứu tại Bệnh viện Tai Mũi Họng TW trong số 186 cas dị vật đường ăn có 17 cas áp xe trung thất, có tỷ lệ tử vong là 50%). Hay gặp nhất là hóc xương động vật (cá, gà, vịt, lợn...). Xương động vật ngày thứ hai trở đi đã có thể gây áp xe trung thất, áp xe cạnh cổ, áp xe trung thất do thủng thực quản thậm chí xương nhọn có thể xuyên thủng động mạch lớn, gây ra thủng động mạch chủ và gây ra tử vong. Dị vật thực quản hay gặp nhất trong các dịp tết, hội hè, người lớn bị nhiều hơn trẻ em nguyên nhân do bất cẩn trong ăn uống.
Diễn tiến của Hóc do dị vật đường ăn: Ở Giai đoạn đầu: Sau khi mắc dị vật, bệnh nhân hay có cảm giác vướng do dị vật, nuốt thức ăn hoặc nuốt nước bọt rất đau, thường không ăn được nữa mà phải bỏ dở bữa ăn và đau ngày càng tăng; Nếu dị vật ở đoạn ngực, bệnh nhân sẽ đau sau xương ức, đau xiên ra sau lưng, lan lên bả vai; Giai đoạn viêm nhiễm: Dị vật gây ra xây xát niêm mạc thực quản hoặc thủng thành thực quản. Nếu dị vật là xương lẫn thịt thì nhiễm khuẩn càng nhanh. Sau 1-2 ngày, các triệu chứng nuốt đau, đau cổ, đau ngực tăng dần đến nỗi nước bệnh nhân cũng không nuốt được, ứ đọng nước bọt, đờm rãi, hơi thở hôi; Nếu có áp xe dưới niêm mạc, mủ sẽ tự vỡ, trôi xuống thực quản và dạ dày. Nhưng thường gây ra viêm thành thực quản, triệu chứng nặng dần và gây ra biến chứng nặng; Giai đoạn biến chứng: Dị vật là chất hữu cơ do đó dễ gây bội nhiễm và có thể dẫn đến nhiễm trùng huyết rồi tử vong.
Xử trí khi nuốt nhầm dị vật: Nếu không nhớ rõ, cần khai với bác sĩ rõ các triệu chứng bắt đầu và diễn tiến thật chi tiết; Nếu biết rõ thì nên nhanh chóng đến bệnh viện có đủ điều kiện, nêu rõ hoàn cảnh gây ra (Không giấu bệnh) để được nội soi gắp ra càng sớm càng tốt, tránh các biến chứng nặng nề; Không nên chữa mẹo, hay cố gắng làm nôn ói ra vì không có lợi mà chỉ dễ gây biến chứng và làm chậm trễ thời gian đến bệnh viện
Cách phòng tránh hóc dị vật thực quản: Tập trung khi ăn uống, tránh nói chuyện khi đang nhai và nuốt; Nên ăn chậm, nhai kỹ; Thận trọng khi ăn thức ăn có xương (cá, xương gà, vịt…), trái cây có hạt. Không nên ăn quá khô, thiếu canh; Không nên ăn và nuốt miếng thức ăn quá to; Thức ăn nên được cắt ra từng miếng nhỏ. Khi uống thuốc cần thận trọng xem kỹ từng loại thuốc, bóc vỏ cẩn thận; Nên uống từng viên thuốc một.
BsCK2.Tạc Văn Nam
|
|
